Istnieje dziesięć gatunków hortensji.
- ogrodowa – najpopularniejsza i najczęściej spotykana w ogrodach, ozdobna z kwiatów i liści, słabo odporna na mróz, nie wymaga cięcia, barwy: róż, fiolet, niebieski, kwitnie VI-IX
- bukietowa (wiechowata) – ozdobna głównie z kwiatów, trwała, mrozoodporna, wymaga cięcia, barwy: limonkowy, biały, różowy, kwitnie VII-X
- krzewiasta (drzewiasta) – ozdobna z kwiatów i liści, trwała, mrozoodporna, wymaga cięcia, barwa kwiatów: biały, kwitnie VI-X
- pnąca – ozdobna z liści i kwiatów, mrozoodporna, można ją przycinać, barwy biały, kremowy, zielonkawy, kwitnie VI-VII
- dębolistna – ozdobna z kwiatów, ozdobna z liści, nie jest w pełni mrozoodporna, nie wymaga cięcia, barwa kwiatów: kremowobiały, różowy, zielonkawy, kwitnie VII-VIII
- piłkowana – kuzynka hortensji ogrodowej, bardziej wytrzymała na mróz, nie wymaga cięcia, barwa kwiatów niebieski, fioletowy, różowy, kwitnie VI-IX
- kosmata (omszona) – ozdobna z kwiatów i zamszowych liści, wrażliwa na mróz, nie wymaga cięcia, barwa kwiatów, kwitnie VI-IX
- otulona – rarytas w ogrodzie, ozdobna z kwiatów, które podobne są do begonii, słabo odporna na mróz, nie wymaga cięcia, barwy kwiatów: różowo-niebieski, biało-kremowy, kwitnie VIII-X
- miękkowłosa – odmiana kolekcjonerska, bardzo odporna na mróz, może być dowolnie cięta i formowana, barwa kwiatów: żółtozielony, śnieżnobiały, różowawy, burgundowy, kwitnie najszybciej ze wszystkich hortensji V/VI
- przywarka japońska (pnącze) – rzadko spotykana, bardzo podobna do hortensji pnącej, mrozoodporna, nie wymaga przycinania, barwa kwiatów: kremowobiały, kwitnie od końca czerwca do drugiej połowy lipca.
Ponieważ są to krzewy niezwykle dekoracyjne, zróżnicowane jeśli chodzi o kształt, wielkość i kolorystykę kwiatów oraz kształt i oryginalność liści. Wprowadzają do ogrodu odcienie różu, niebieskiego i fioletowego, czerwień, purpurę, biel oraz kolor zielonkawy. Duże, przepiękne kwiatostany sprawiają, że jest to jeden z najbardziej pożądanych krzewów ozdobnych. Hortensje kwitną latem, w zależności od odmiany od czerwca do października. Nie są trudne w uprawie, pod warunkiem, że zapewnimy im odpowiednie warunki. Za właściwą pielęgnację odwdzięczają się swoim pięknem przez całe lato.
Hortensje preferują miejsca półcieniste, gdzie światło jest rozproszone, można je sadzić w cieniu (choć wówczas mogą słabiej kwitnąć). Niektóre gatunki można sadzić na słońcu, pod warunkiem, że zapewnimy im stale dobrze wilgotne podłoże (z wyjątkiem hortensji kosmatej i otulonej – te gatunki na słońcu mogą ulec poparzeniu). Bardzo dobrze jest, gdy hortensjom zapewnimy poranne słońce i popołudniowy cień. Krzewy te należy sadzić w miejscach zacisznych, osłoniętych od wiatrów. Bardzo dobrze służy hortensjom wilgotne powietrze, dlatego pięknie rosną w klimacie nadmorskim oraz w pobliżu oczek wodnych.
Hortensje sprzedawane w donicach można sadzić przez cały okres wegetacyjny od kwietnia do listopada. Hortensje najlepiej jest sadzić w dni pochmurne.
Zakupione w donicach hortensje, do chwili posadzenia należy trzymać w zacienionym miejscu i regularnie podlewać, aby nie dopuścić do przesuszenia korzeni. Jeśli bryła korzeniowa jest przesuszona, donicę z krzewem wkładamy do pojemnika z wodą i czekamy aż cała nasiąknie.
Dołek wykopany w celu posadzenia hortensji musi być szerszy i głębszy niż pojemnik, w którym kupiona została roślina. Na dno wsypujemy warstwę ziemi do hortensji, a jeśli sadzimy ją w glebie ciężkiej, zbitej, słabo przepuszczalnej, na dnie dołka umieszczamy 7-10 cm warstwy drenażowej ze żwiru lub drobnych kamyków.
Roślinę wybijamy z donicy i rozluźniamy zbite korzenie. Te, które są zbyt długie przycinamy, aby nie podwijały się przy sadzeniu. Poza tym przycięte korzenie lepiej się rozkrzewiają, a rośliny lepiej przyjmują. Hortensję wkładamy do dołka a przestrzeń wokół niej uzupełniamy ziemią odpowiednią dla hortensji i lekko ugniatamy. Wokół posadzonej rośliny tworzymy misę, rośliny obficie podlewamy, a podłoże ściółkujemy np. korą sosnową, aby gleba trzymała wilgoć.
Hortensje sadzimy na taką głębokość na jakiej rosły w donicy. Na glebach piaszczystych 3-4 cm głębiej. Hortensje karłowe sadzimy w rozstawie 50x50cm, a bardziej krzewiące się 100 x 100cm.
Wszystkie hortensje preferują gleby raczej kwaśne, tzn. o wartości pH poniżej 7, dlatego do ich uprawy należy stosować specjalne gleby dla hortensji. Niektóre odmiany poradzą sobie również w glebie o odczynie obojętnym, jednak w większości odmian gleba musi mieć odczyn przynajmniej lekko kwaśny. Bardzo dobra dla hortensji jest gleba wrzosowa.
UWAGA! Ziemię pod hortensję możemy zakwasić torfem wysokim (pH 3-4) w ilości 10-15l/m2, przekompostowaną korą sosnową, rozłożonym igliwiem z lasu sosnowego, trocinami, dobrze rozłożonymi liśćmi dębowymi lub bukowymi lub domowymi sposobami (octem, fusami z kawy czy kwaskiem cytrynowym). Torf wysoki pozbawiony jest składników odżywczych dlatego mieszając go z glebą należy ją zasilić np. kompostem. Pod hortensje możemy również użyć torfu pośredniego (o pH 5-6), który jest bogatszy w składniki pokarmowe lub ziemi wrzosowej. Pamiętajmy jednak, że igliwie i fusy z kawy nie są w stanie zmienić odczynu gleby, a jedynie go podtrzymać. Zakwaszając glebę przekompostowaną korą lub trocinami należy dodać nawozu azotowego, np. siarczanu amonu (3kg/m2 kory), ponieważ zabierają one azot z gleby. Jeśli kora jest świeża, dawki azotu zwiększamy 2-3krotnie.
Glebę można również zakwasić nawozem zakwaszającym: siarczanem amonowym, siarczanem potasowym, mocznikiem, siarką koloidalną lub granulowaną. Gleby piaszczyste zakwaszamy kilka razy w dawkach 1kg siarki/100m2.
Wszystkie hortensje preferują gleby raczej kwaśne, tzn. o wartości pH poniżej 7. Kwasowość gleby można jednak zmieniać. Aby hortensje ogrodowe zakwitły nam na niebiesko potrzebują wartości pH od 4 do 5,5. Powyżej wartości pH 6 odmiany niebieskie kwitną na różowo. Na glebach kwaśnych, zasobnych w glin kwiaty są niebieskie, na lekko kwaśnych fioletowe a na zasadowych różowe.
Hortensje bukietowe(wiechowate), krzewiaste (drzewiaste), pnące i miękkowłose są wysoce odporne na mróz, wytrzymują temperatury do -30stopni. Pozostałe gatunki hortensji czyli: ogrodowa, kosmata, piłkowana, dębolistna, otulona nie są w pełni mrozoodporne. Zawiązują one pąki na pędach ubiegłorocznych i ich pąki kwiatowe mogą przemarzać w czasie zimy, dlatego późną jesienią (koniec listopada) trzeba je zabezpieczyć przed niskimi temperaturami. Przed zabezpieczeniem należy koniecznie usunąć wszystkie chore i suche pędy.
Istnieje kilka sposobów zabezpieczania hortensji wrażliwych na mróz:
a) kopczykowanie jest najprostszym sposobem. Kopczyk możemy zrobić z kory drzew iglastych albo torfu, usypując go pod koniec listopada pod krzewem.
b) agrowłóknina – hortensje owijamy dwiema lub trzema warstwami agrowłókniny i związujemy sznurkiem.
c) kaptury i rękawy ochronne – wykonane z agrowłókniny kaptury i rękawy zimowe zakupić można w sklepie ogrodniczym. Kaptur naciągamy na hortensję i związujemy wszytym u dołu sznurkiem.
Nie, nie wszystkie hortensje można ciąć. Są odmiany, które zawiązują pąki kwiatowe na pędach ubiegłorocznych i tych odmian ciąć nie należy, ponieważ nie zakwitną, nie będą miały na czym. Należą do nich: hortensja ogrodowa, kosmata, piłkowana, dębolistna i otulona. Również przycinanie hortensji pnącej nie jest konieczne, gdyż kwitnie na starych pędach, chyba, że chcemy ograniczyć jej rozrost. W przypadku tych wszystkich odmian co kilka lat można wykonać cięcie odmładzające. Usuwamy trównież pędy chore, przemarznięte i suche.
Dwa gatunki hortensji kwitną na pędach tegorocznych, dlatego ich cięcie jest konieczne. Są to hortensja bukietowa i krzewiasta (np. Annabelle). Jeśli zaniechamy cięcia tych hortensji, ich kwitnienie będzie co roku coraz słabsze.
Na wszystkich hortensjach kwitnących na ubiegłorocznych pędach (ogrodowych, kosmatych, piłkowanych, dębolistnych i pnących i otulonych) powinno się usuwać tylko pędy martwe lub chore, słabe i krzyżujące się. Pędy przemarznięte przycinamy do pierwszej pary zielonych pąków. Robimy to wiosną. Innych pędów nie tniemy! Również wiosną usuwamy zaschnięte kwiaty, które pozostawione na krzewie przez zimę chronią nowo zawiązane pąki przed mrozem.
Hortensję bukietową i krzewiastą tniemy wiosną, zanim puszczą liście. Pędy skracamy o 1/3 długości, a starsze o 2/3. Wycinamy również pędy chore, słabe i zniszczone. Na jesieni warto obciąć wszystkie kwiaty, gdyż są one ciężkie, a pokryte śniegiem mogą powodować wyłamywanie się pędów.
Pamiętajmy, aby nożyce lub sekator do cięcia hortensji były ostre.
Kwiaty hortensji pnącej pachną słodko, podobnie jak czarnego bzu . Poza tym hortensje nie mają godnego uwagi zapachu.
U wielu odmian hortensji ogrodowych kolor kwiatów zależy od wartości pH gleby. Aby zmienić kolor kwiatów z różowego na niebieski należy zmienić odczyn pH ziemi w której rośnie hortensja. Niebieskie kwiaty potrzebują wartości pH od 4 do 5,5 oraz obecności w podłożu tlenku glinu. Na oba te czynniki może mieć wpływ odpowiednie nawożenie. Podłoże w którym rośnie hortensja można zakwasić na kilka sposobów.
Podłoże w którym rośnie hortensja można zakwasić na kilka sposobów.
- torfem, który mieszamy z podłożem. Torf wysoki zakwasza glebę od razu, ale na krótko, dlatego należy tutaj połączyć tę metodę zakwaszania z kora sosnową, trocinami lub igliwiem, które podtrzymają kwasowość gleby. Warto wiedzieć, że torf wysoki jest najbardziej kwaśny (pH 3-4) ale ubogi w składniki odżywcze, dlatego glebę należy dodatkowo zasilić. Torf pośredni (pH 5-6) jest podłożem bogatszym w składniki pokarmowe, ale nadaje się tylko do uprawy roślin lubiących lekko kwaśną glebę.
- korą sosnową, trocinami lub igliwiem, które rozsypujemy pod krzewem lub mieszamy z podłożem. Rozkładając się będą podtrzymywały kwaśny odczyn gleby przez dłuższy czas.
- nawozem zakwaszającym do hortensji, zawierającym siarkę. Jeśli w podłożu brakuje siarki, liście hortensji żółkną.
- domowymi sposobami:
a) octem – ocet rozcieńcza się z wodą w stosunku 1:8 i taki roztwór wlewa się w ziemię. Zakwaszanie takie wykonujemy zanim posadzimy rośliny (co najmniej na 3 tygodnie przed). Nie podlewamy octem już posadzonych roślin.
b) kwaskiem cytrynowym, który rozpuszczamy we wodzie i podlewamy nim roślinę. Ilość kwasku jaką musimy rozpuścić nie jest znana, zabieg ten wykonujemy zatem na „oko”, na własną odpowiedzialność.
c) fusami z kawy, które miesza się z podłożem aby podtrzymać kwasowość gleby.
Pamiętajmy jednak, że ani fusami, ani igliwiem czy trocinami nie da się zmienić odczynu podłoża z zasadowego na kwaśny. W ten sposób można jedynie podtrzymać kwaśny odczyn gleby.
Tak. Jeśli kwiaty hortensji niebieskiej mają różowy kolor, to znaczy że gleba jest za słabo kwaśna. Na niebieską można zmienić ich barwę odpowiednio zakwaszając podłoże. Właściwa wartość pH gleby jest tutaj decydująca. Aby hortensje ogrodowe kwitły na niebiesko potrzebują wartości pH od 4 do 5,5. Powyżej wartości pH 6 odmiany niebieskie kwitną na różowo.
Zmiana koloru może potrwać 2 lata. Roślinie podajemy nawóz zakwaszający (zawierający ałun glinowo – potasowy). Jeżeli pożądany efekt nie zostanie natychmiast osiągnięty, zabieg ten należy powtórzyć w następnym roku. Można również zakwaszać glebę korą, igliwiem lub trocinami albo domowymi sposobami (patrz: Jak zakwasić ziemię do hortensji?).
Tak. Nawet bez zmiany wartości pH w glebie, wiele hortensji zmienia kolor kwiatów. U wielu jasno kwitnących hortensji pąki są najpierw zielone, następnie przybierają kolor kwiatów (np. różowy lub biały), a następnie przy przekwitaniu zmieniają kolor na zielony. Ciemniejsze kwiaty (czerwony, różowy) często zmieniają kolor na brązowo-czerwony po przekwitnięciu.
To, że hortensja nie kwitnie lub kwitnie tylko nieznacznie w ciągu pierwszych dwóch lat, nie jest czymś niezwykłym.
Istnieje jednak 5 innych powodów, dla których hortensja może nie kwitnąć:
- Niewłaściwe przycinanie hortensji.
Pamiętajmy, że na wiosną przycinamy tylko pędy hortensji bukietowych i krzewiastych. One kwitną na pędach tegorocznych. Hortensje ogrodowe, dębolistne i piłkowane kwitną na pędach ubiegłorocznych, na nich zawiązują pąki. Jeśli się im te pąki obetnie, po prostu nie zakwitną. Dlatego wiosną obcinamy tylko suche kwiaty tuż nad pierwszą para pąków. - Hortensja przemarzła.
Hortensja potrzebuje stanowiska osłoniętego od mroźnych wiatrów. W ostrzejsze zimy pędy z pąkami kwiatowymi mogą przemarznąć, jeśli nie będą właściwie zabezpieczone. Dlatego krew nie kwitnie. - Za słabe nawożenie lub jego brak.
Aby pięknie kwitnąć, hortensja potrzebuje składników pokarmowych. Gdy ich zabraknie kwiaty są niewielkie albo jest ich dużo lub w ogóle ich nie ma. Dlatego trzeba dobrać właściwy nawóz do hortensji, aby dostarczył on roślinie odpowiednią ilość składników odżywczych i potasu, który pobudza krzew do kwitnięcia i zawiązywania pąków. - Choroba.
Zbyt gęsto posadzone hortensje atakują choroby grzybowe, szara pleśń, plamistość liści i mączniak prawdziwy. Wówczas roślina przestaje rosnąć, marnieje i może przestać kwitnąć. Aby pozbyć się chorób i im zapobiegać, należy wykonywać odpowiednie opryski. - Szkodniki.
Najczęściej hortensje atakuje mszyca, która pojawia się zwykle na spodniej części liści i ma kolor czarny. Mszyce wysysają soki i osłabiają roślinę, przez co krzew kwitnie słabo lub w ogóle nie kwitnie. Dlatego kiedy zauważymy te owady na liściach hortensji, trzeba zastosować oprysk owadobójczy.
Bywa, że pomimo prawidłowego cięcia, hortensja kwitnie słabo lub w ogóle nie zakwita. Powodem tego jest fakt, że pąki kwiatowe zmarzły. Większość gatunków hortensji tworzy pąki kwiatowe już w poprzednim roku. Pąki te mogą przemarznąć zimą lub nawet wiosną. Gdy dni są cieplejsze przez dłuższy okres czasu, hortensje zaczynają wegetację. Po nich często następują silne późne przymrozki i to jest przyczyna zmarznięcia pąków na wiosnę. Krzewy hortensji należy chronić przed przymrozkami nocnymi, przykrywając je np. polarem lub jakąś grubszą płachtą wtedy, gdy zapowiedziano przymrozki nocne.
Hortensje pnące potrzebują kilku lat (3-5), zanim w pełni zakwitną. Ponadto, pąki kwiatowe powstają na pędach w poprzednim roku, więc hortensja ta nie powinna być przycinana. Innym powodem może być brak składników pokarmowych w glebie na której rośnie hortensja.
Nawożenie hortensji jest bardzo ważne, gdyż krzewy bardzo szybko wyczerpują składniki pokarmowe zawarte w glebie. A to one wpływają na intensywność kwitnienia, wielkość i kolorystykę kwiatów oraz mrozoodporność krzewu. Po posadzeniu stosujemy tylko połowę dawki nawozu, na glebach słabszych dzielimy ją na 2-3 części, ponieważ składniki są tutaj szybko wypłukiwane.
Hortensje możemy zasilać nawozami naturalnymi (organicznymi) oraz mineralnymi.
1. Nawozem naturalnym może być:
- kompost (robiony samodzielnie lub granulowany)
- obornik (byle nie świeży!), może być również granulowany
- biohumus w płynieKompost lub obornik wykładamy pod krzewem hortensji i mieszamy z wierzchnią warstwą gleby. Biohumus rozcieńczamy z wodą i podlewamy nim rośliny.
2. Nawozy mineralne stosujemy, gdyż ilość składników pokarmowych zawartych w nawozach naturalnych może być zbyt mała, aby hortensja obficie kwitła. Nawozy mineralne dzielimy na wolno działające i działające szybko.
a) Nawozy wolno działające mają formę granulatu. Są to nawozy o składzie dopasowanym do potrzeb hortensji. Granulki wystarczy rozsypać pod krzewem, wymieszać z podłożem, przykryć korą sosnową i i intensywnie podlać. Składniki mineralne uwalniane są przez ponad 3 miesiące. W taki sposób unikniemy przenawożenia. Jest to bardzo praktyczny sposób nawożenia. Należy go stosować wczesną wiosną i ponownie wczesnym latem.
b) Nawozy szybko działające to nawozy wieloskładnikowe, którymi nawozimy hortensje zwykle trzykrotnie od marca do lipca co dwa miesiące. Mogą mieć one formę:
- granulatu który rozsypujemy wokół rośliny na powierzchni odpowiadającej szerokości korony krzewu, mieszamy z podłożem i obficie podlewamy.
- płynu – nawozy płynne stosujemy, tam, gdzie nawożenie podsypowe jest utrudnione. Nawozów tych używamy doraźnie, gdy zauważymy niedobór składników mineralnych (np. gdy hortensja słabo kwitnie albo liście tracą intensywnie zielony kolor) lub regularnie w fazie wegetacyjnej od kwietnia do sierpnia co 7-10dni. Nawóz rozcieńczamy w wodzie i podlewamy roślinę. Wiele nawozów płynnych może być stosowana również dolistnie, wówczas roślinę należy opryskać. Nawozy płynne bardzo dobrze nadają się do hortensji uprawianych w donicach.
- żelu – nawozy te są wydajniejsze i są bogatsze w składniki odżywcze niż nawozy płynne.
Istnieją jeszcze nawozy zakwaszające glebę, których stosowanie zapewnia właściwe pH gleby. Taki nawóz dwa w jednym zapewni bujny wzrost i obfite kwitnięcie oraz piękne wybarwienie kwiatów hortensji różowych. I tak mamy nawozy, które powodują przebarwienie hortensji różowych na kolor niebieski oraz nawozy wzmacniające kolor hortensji różowych i czerwonych. Nie można zmienić jednak barwy hortensji białych. Aby z kolei hortensja niebieska znów miała różowe kwiaty, należy zastosować nawóz odkwaszający (podnoszący pH gleby).
Nawożąc hortensje trzeba pamiętać, że nawozy zawierające azot, który pobudza roślinę do wzrostu, stosujemy tylko do końca sierpnia. Potem możemy zastosować jedynie nawozy naturalne lub nawozy zawierające fosfor i potas, które wspomogą zawiązanie pąków na następny rok i wzmocnią odporność rośliny na mróz. Tutaj można zastosować nawóz jesienny do roślin ozdobnych.
UWAGA! Do hortensji nie powinno się stosować nawozów uniwersalnych, zawierają one wapń, który może powodować żółknięcie liści (chlorozę). Można za to używać nawozów do rododendronów i roślin wrzosowatych.
Hortensja potrzebuje dużo wody, zwłaszcza, gdy posadzona jest na stanowisku słonecznym i gdy rośnie na bardziej piaszczystej glebie. Hortensje silnie odczuwają brak wody, szczególnie w okresie kwitnienia. Gdy ich nie będziemy podlewać, zwiędną, a ostatecznie zaczną usychać kwiaty i liście.
Hortensję podlewamy wieczorem, inaczej o każdej porze roku:
wiosną: co 3-7 dni
latem: obficie, 2-3 razy w tygodniu (w czasie upałów i na glebach piaszczystych – codziennie) stosując 20-30litrów /m2. Podlewamy, gdy wierzchnia warstwa ziemi jest już sucha. Nie należy podlewać hortensji małymi ilościami wody, ponieważ zwyczajnie wyparuje i nie dotrze do systemu korzeniowego.
Podłoże pod hortensją powinno być stale wilgotne, ale nie zalane, woda nie może stać pod krzakiem, gdyż wówczas korzenie zaczną gnić. Wodę lejemy pod krzak, nie na kwiaty. Hortensje posadzone w donicach należy podlewać codziennie, czasem nawet dwa razy dziennie. Najbardziej wrażliwa na niedobór wody jest hortensja ogrodowa, hortensje bukietowe i krzewiaste lepiej radzą sobie z niedostatkiem wody, ale je również trzeba podlewać.
jesienią: redukujemy podlewanie, ale nie dopuszczamy do przeschnięcia podłoża.
zimą: nie podlewamy hortensji.
Pamiętajmy, że hortensje powinno się podlewać miękką wodą np. deszczówką. Woda z sieci zawiera dużo wapnia i powoduje, że kwiaty hortensji ogrodowej nie będą się tak intensywnie wybarwiać. Do wody z sieci można dodawać trochę octu, wówczas utrzymana zostanie kwasowość gleby odpowiedzialna za intensywne barwy kwiatów.
Hortensje więdną głównie z powodu braku wody. Hortensja może rosnąć w stanowisku zbyt nasłonecznionym i wówczas należy pod krzak wlewać więcej wody. Jeśli hortensja w donicy więdnie pomimo wilgotnej gleby, jest to prawdopodobnie spowodowane podmoknięciem – hortensja została podlana za mocno lub doniczka ma zatkane otwory odpływowe.
Powodem więdnięcia hortensji może jednak być jeszcze sam upał. I nawet, gdy podłoże jest wilgotne, hortensja więdnie. Wówczas należy spokojnie poczekać do wieczora, aż powietrze będzie chłodniejsze i roślina podniesie swoje pędy.
Najlepiej jest, gdy hortensje pozostają na swoim pierwotnym miejscu przez wiele lat. Jeśli jednak zaistnieje konieczność przesadzenia krzewu hortensji należy to zrobić wczesną wiosną, zanim pojawią się pąki. Przesadzanie krzewu jesienią, po przekwitnięciu może być ryzykowne, zwłaszcza w przypadku hortensji ogrodowych, które są wrażliwe na niskie temperatury i mogą zostać bardziej uszkodzone przez mróz.
Jest to niedobór żelaza (chloroza). Albo wartość pH jest zbyt wysoka i roślina nie może wchłonąć żelaza, albo gleba zawiera zbyt mało żelaza. W pierwszym przypadku zaradzić temu można przez podlewanie wodą deszczową i nawozem zakwaszającym. W drugim przypadku można podać nawóz chelatowy żelaza. Żółte przebarwienia, które często pojawiają się na młodych liściach wiosną, same znikają.
W silnym świetle słonecznym około południa może się zdarzyć, że liście i kwiaty (pąki) hortensji ogrodowej zwisają pomimo dostatecznie wilgotnej gleby. Jest to mechanizm obronny rośliny, w ten sposób mniejsza jest powierzchnia rośliny wystawiona na działanie promieni słonecznych.
Jeśli hortensja nie jest już wystawiona na bezpośrednie działanie promieni słonecznych, liście i pąki kwiatowe powinny ponownie wyprostować się. Hortensje powinny być sadzone w miejscach bez słońca w południe i mocnego ciepła.
Kwiaty hortensji ogrodowej i bukietowej, a także krzewiastej dobrze nadają się jako kwiaty cięte na bukiety i aranżacje kwiatowe. kwiatostany nadają się zarówno do prostych, nowoczesnych dekoracji kwiatowych, jak i do bukietów wiejskich. Pięknie prezentują się w wazonach zasuszone.
Kwiaty hortensji można wysuszyć, w pełni kwitnienia należy zawiesić je do góry nogami.
TAK. Szczególnie hortensje, które oferowane są w sprzedaży wczesną wiosną, w pełnym rozkwicie, lepiej rozwijają się ogrodzie zimowym niż na zewnątrz. Pamiętajmy jednak, że również w ogrodzie zimowym hortensja nie powinna stać w pełnym, palącym słońcu, ale w miejscu zacienionym.
Hortensje nie powinny jednak pozostawać w ogrodzie zimowym przez cały rok, potrzebują okresu odpoczynku w zimie i powinny wówczas pozostać przez jakiś czas w chłodnym miejscu (<10°C).
?
STANOWISKO: Hortensji posadzonej w donicy należy zapewnić podobne warunki jak w przypadku roślin uprawianych w ogrodzie na rabacie. Idealne stanowisko powinno być półcieniste, osłonięte od wiatrów. Światło powinno być rozproszone, dobrze jest zapewnić hortensji słońce do południa i cień po południu. W pełnym cieniu hortensje lepiej rosną, ale słabiej kwitną.
GLEBA: gleba powinna być żyzna, próchnicza, przepuszczalna, stale lekko wilgotna i kwaśna. W tym celu należy zastosować mieszankę gleby kompostowej i torfu lub kupić gotową ziemię do roślin kwasolubnych, rododendronów i azalii.
PODLEWANIE: Hortensje posadzone w donicy trzeba regularnie nawadniać, gdyż źle znoszą przesuszenie, szczególnie w dni gorące i słoneczne. W okresie kwitnienia nawet dwa razy dziennie uważając jednak, aby nie zalać rośliny. Woda nie może stać w donicy, gdyż wówczas korzenie zaczną gnić.
NAWOŻENIE: aby hortensja obficie kwitła, należy ją regularnie nawozić. Najlepiej nadaje się do tego roztwór nawozu płynnego wymieszany z wodą, którym podlewamy roślinę raz w tygodniu. Pamiętać trzeba, że dawki nawozu powinny być mniejsze niż w przypadku hortensji uprawianych w gruncie. Zazwyczaj stosujemy jedynie 1/3 dawki podanej na opakowaniu nawozu.
Hortensja ogrodowa uprawiana w doniczce tak samo wymaga odpowiedniego zabezpieczenia na zimę jak ta posadzona w gruncie. Rośliny tworzą pąki kwiatowe latem. Z nich rozwiną się kwiaty w przyszłym roku. Jeżeli pąki przemarzną, w następnym roku hortensja nie zakwitnie. Po przezimowaniu hortensję w doniczce wystawiamy na dwór, gdy minie zagrożenie nocnych przymrozków, po tzw. „Zimnych Ogrodnikach”,
1. W garażu lub piwnicy. W tym celu krzew należy jesienią, jeszcze przed pierwszymi mrozami, lekko przesuszyć (ograniczyć podlewanie). Następnie obrywamy jej liście i przenosimy do chłodnego pomieszczenia np. garażu czy piwnicy. Pomieszczenie nie musi być widne, bo w okresie zimowym hortensja nie potrzebuje światła słonecznego, ale musi być zabezpieczone przed mrozem i regularnie wietrzone. Krzewy można spryskać środkiem grzybobójczym, zapobiegnie to atakowaniu ich przez szarą pleśń. W czasie spoczynku zimowego krzewy należy od czasu do czasu podlać, aby ziemia w donicy nie uległa przesuszeniu. Na zewnątrz doniczkę wynosimy dopiero po ostatnich przymrozkach majowych.
2. Na balkonie lub tarasie. Tak można przechowywać głównie odmiany odporne na niskie temperatury (bukietowe i krzewiaste). W takiej sytuacji donicę trzeba koniecznie ocieplić np.styropianem, a cały krzew owinąć kilkoma warstwami grubej (najlepiej białej, ale niekoniecznie) agrowłókniny. Krzew stawiamy w zacisznym miejscu tarasu/balkonu, osłoniętym od mroźnych wiatrów zimowych np. we wnęce lub przy samej ścianie budynku. Roślinę również od czasu do czasu podlewamy, aby utrzymać minimalną wilgotność gleby. Wiosną krzew stopniowo odkrywamy na dzień i ponownie przykrywamy na noc, zabezpieczając przed nocnymi przymrozkami.
3. W mieszkaniu. W tym celu wybieramy miejsce jasne ale nie zbyt mocno nasłonecznione. np. na parapecie okna wychodzącego na wschód, północny wschód lub północny zachód. Absolutnie nie należy stawiać hortensji w oknie południowym, ponieważ hortensji będzie za ciepło i liście zaczną szybko więdnąć. Idealna temp. dla hortensji w mieszkaniu to 20°C w dzień i 16-18 °C nocą.
Trzeba jednak mieć świadomość, że w domowych warunkach hortensja może zakwitnąć zimą i przekwitnąć zanim powędruje na zewnątrz. W takim przypadku należy obciąć przekwitnięte kwiaty wraz z liśćmi położonymi pod kwiatostanem i pierwszą parą liści położoną tuż pod nimi, około pół centymetra powyżej kolejnej pary liści, pozostającej na roślinie.
4. Zakopać w ziemi. Donicę z hortensją można również na zimę zakopać w ziemi, wokół korzeni usypać kopczyk a pędy zabezpieczyć agrowłókniną.
Hortensjami w pełni odpornymi na mróz są: hortensja bukietowa (wiechowata), hortensja krzewiasta i hortensja miękkowłosa. Wysoką odporność na mróz ma również hortensja pnąca.
Hortensje nie w pełni odporne na działanie niskich temperatur to: hortensje które kwitną na pędach wykształconych w ubiegłym roku czyli hortensja ogrodowa, dębolistna, otulona oraz piłkowana – mogą one przemarzać do granicy śniegu lub miejsca zabezpieczenia. Na wiosnę zazwyczaj odrastają, ale nie zakwitną, gdy ich pędy z pąkami zmarzną. Z tego względu zaleca się okrywanie tych odmian hortensji na zimę. Zaznaczyć należy jednak, iż hortensja piłkowana jest bardziej odporna na mróz niż hortensja ogrodowa.
Wrażliwa na mróz jest również hortensja kosmata, dlatego zaleca się jej uprawę w cieplejszych regionach kraju.
Na pędach wykształconych w ubiegłym roku kwitną hortensje ogrodowe, dębolistna, piłkowana oraz otulona. Na starych pędach kwitnie również hortensja pnąca, a także kosmata.
Na pędach wykształconych w danym roku kwitną hortensje bukietowe oraz krzewiaste, a także hortensja miękkowłosa.